De Nederlandse industrie laat ook in november groei zien, al neemt het tempo iets af. Dat blijkt uit de nieuwste Nevi Inkoopmanagersindex (PMI), die met een score van 51,8 gelijk blijft aan die van oktober. De vraag vanuit de markt trekt daarbij bescheiden maar stabiel aan: het aantal nieuwe orders groeit in vrijwel hetzelfde tempo als de maand ervoor.
Albert Jan Swart. Foto: Hannie Verhoeven
Investeringsgoederen in de lift
Opvallend is vooral de stijgende vraag naar investeringsgoederen. Afnemers zetten uitgestelde investeringsplannen alsnog door nu de effecten van de recente Amerikaanse handelsbeperkingen – ingevoerd onder president Trump – minder ontwrichtend blijken dan gevreesd. Vooral de machinebouw profiteert daarvan, onder meer in de agrarische sector waar bestellingen aantrekken.
Link magazine november 2025. Thema: Leiderschap in onzekere tijden. Cover Richard van den Brink Global Factories. Lees het artikel digital of vraag exemplaar op bij mireille.vanginkel@linkmagazine.nl
Chipmarkt: herstel met ruis
Ook de vraag naar machines voor de chipindustrie neemt toe. Toch staat een deel van de toeleverketen er nog altijd lastig voor. Door de jarenlange dip in de chipmarkt bouwden toeleveranciers van onder meer ASML grote voorraden op. Sommige bedrijven produceerden bovendien te vroeg extra onderdelen in de verwachting dat de vraag zou aantrekken – een “valse start” met forse impact.
Leveranciers die sterk afhankelijk zijn van één grote klant voelen dat het meest. Zij hebben productie teruggeschroefd, personeel afgebouwd, minder uitbesteed werk aangenomen en zoeken actief naar nieuwe markten om hun capaciteit gevuld te houden.
Tekort aan Nexperia-chips: schade beperkt
Het tekort aan Nexperia-chips lijkt vooralsnog relatief mee te vallen. Hoewel levertijden oplopen, is de industriële sector wel wat schokken gewend. Bovendien groeit de vraag momenteel niet zo sterk dat het tekort direct knelt.
Lastiger is de kostenstijging die veel bedrijven rapporteren: hogere lonen, oplopende materiaalprijzen en een duurdere energierekening drukken de marges. Voor de tweede maand op rij daalt de werkgelegenheid licht – deels doordat bedrijven hun productiviteit verhogen. Die stijgende arbeidsproductiviteit is hard nodig, zeker wanneer de productie in 2026 verder aantrekt en de al krappe arbeidsmarkt opnieuw voor spanning zorgt.
