Handelsonderneming Q Plus levert al dertig jaar pneumatiek aan de agrarische industrie en zette een gedurfde stap door zelf de next-level compressor te bedenken en te bouwen. De MelQ (uitspraak: Melk) compressor is na twee jaar veldtesten in de meest agressieve omgeving denkbaar, klaar voor marktintroductie.
Q Plus komt met vraaggestuurde innovatie
Een boerderij is technisch gezien een zeer uitdagende omgeving: min of meer volcontinu in bedrijf, nat en corrosief, met zware chemische en mechanische belasting, grote temperatuurswisselingen en strenge hygiëne-eisen. Die zware omstandigheden op de boerderij zorgen ervoor dat agrarische persluchtinstallaties vaak al na 10.000 tot 20.000 uur vastlopen, waar ze in de industrie makkelijk 30.000 tot 40.000 uur halen.
Extreme omstandigheden
Q Plus, gevestigd langs de A15 in Sliedrecht en leverancier van pneumatiek, persluchtdistributie, snelkoppelingen en draaidoorvoeren, kent de extreme omstandigheden van de stal. Het bedrijf werkt al drie decennia aan het optimaliseren van componenten en materialen voor agrarische persluchtsystemen. Toen verdere optimalisatie van materialen niet langer kostendekkend kon, bleek verdere verbetering alleen mogelijk door verhoging van de kwaliteit van de gebruikte perslucht.
‘Perslucht is, zeker op boerderijen, niet echt een onderwerp van gesprek’, zegt Serge Bertens, directeur van Q Plus. ‘Het moet er gewoon zijn, met de compressor als noodzakelijk kwaad. Maar als de compressor een storing heeft, kunnen er geen koeien gemolken worden.’ Een belangrijke oorzaak van storingen in persluchtsystemen is vocht, dat vrijkomt op het moment dat gewone lucht tot perslucht wordt gecomprimeerd. Het verwijderen van vocht uit de ingaande lucht met een drooginstallatie, voorkomt dat de smering uit het systeem verdwijnt en voorkomt daardoor veel storingen. ‘Maar drogers zijn geen gemeengoed op agrarische bedrijven’, zegt Bertens.
Perslucht zonder storing
Vanaf dat moment was de boodschap van Q Plus aan de markt: Als je minder storingen wilt in de persluchtvoorziening, moet je een adsorptiedroger toepassen. Bertens: ‘We werden in eerste instantie uitgelachen, omdat boeren daar nooit voor zouden gaan betalen. Maar ons goed onderbouwde Total Cost of Ownership-verhaal sloeg wel aan: je moet aan de voorkant wat meer geld uitgeven, om aan de achterkant geld te besparen, doordat je geen storingen meer hebt en er een langere levensduur van compressor en componenten voor terugkrijgt.’
Vanuit het dealernetwerk kreeg Q Plus vervolgens herhaaldelijk de vraag om mee te denken over een oplossing waarmee de persluchtstoringen verholpen konden worden. Hoewel de handelsonderneming tot op dat moment zelf geen producten fabriceerde, laat staan compressoren, besloot ze om met de in eigen huis aanwezige expertise toch een eigen compressor te ontwikkelen die storingsvrije perslucht op boerderijen kan leveren. Vanaf het begin was het idee om na de ontwikkeling van de compressor een partner te zoeken om de machines te bouwen. Die partner is inmiddels gevonden.
Predictive maintenance
Bertens: ‘Als eerste hebben we een team opgezet om te bepalen waar de machine uit moest bestaan en aan welke eisen hij moest voldoen. Een belangrijke doelstelling was dat de machine zelf vroegtijdig potentiële storingen kan signaleren en ervoor kan waarschuwen. Daarnaast moest de machine zelf kunnen aangeven welk onderhoud nodig is aan filters, lagers en andere componenten. We kozen voor een modulair ontwerp, waarbij het eenvoudig is onderhoud te plegen en slijtdelen te vervangen. Omdat perslucht een relatief dure energiedrager is, wilden we een efficiënte machine maken, die relatief eenvoudig te plaatsen en in gebruik te nemen is.’
Samen met externe hulp is een besturingsmodule ontwikkeld, die op basis van omgevingsparameters, sensoren en IoT-signalen de compressor aanstuurt. Er zit een koeldroger in het systeem naast een adsorptiedroger voor buitenluchttemperaturen onder de drie graden Celsius. ‘In de eerste batch hebben we zelf 25 systemen gebouwd, die allemaal via dealers bij boeren twee jaar lang in de praktijk zijn getest en daarna verder zijn doorontwikkeld’, zegt Bertens.
‘Voor melkveehouders betekent dit meer bedrijfszekerheid en minder onverwachte stilstand. Dealers profiteren van de nieuwe aanpak omdat onderhoud dankzij de online monitoring beter kan worden gepland en onverwachte servicebezoeken tot een minimum worden beperkt. Ze kunnen dus hun servicecapaciteit effectiever inzetten. Het is voor dealers een verschuiving van reactief storingsonderhoud naar gepland servicebeheer’, aldus Bertens.
Geoptimaliseerd in het veld op basis van data
‘Omdat de aanwezigheid van olie in een systeem een belangrijke aanleiding voor onderhoud en storingen is, wilden we een olievrije compressor. Aanvankelijk werd de machine gekoeld door ventilatoren die synchroon met de compressor meedraaiden. Die koeling bleek tijdens zwaardere belasting van de compressor niet voldoende. Dat hebben we aangepast door de ventilatoren onafhankelijk van de compressor en langer te laten draaien om oververhitting te voorkomen.’
‘Niet voor niets staat op onze gevel: Perslucht in beweging’
Een andere aanpassing die uit de veldtesten naar voren kwam, was de plaatsing van een flowmeter, vertelt Bertens. ‘We kregen vaak van de boeren terug dat de compressor niet genoeg perslucht kon leveren. Na onderzoek bleek dat de oorzaak daarvan lag in lekkage ergens in het leidingsysteem. Met de installatie van de flowmeter kregen we zicht op de lekkages, die vervolgens opgespoord en gerepareerd konden worden.’ Veel werk ging zitten in het afstellen van de aansturing via de software.
De boer ontvangt via een online portal meldingen van op handen zijnde storingen op zijn telefoon. De compressor ontvangt via een beveiligde verbinding software-updates vanuit dezelfde portal. Ook de dealer heeft toegang tot individuele compressoren en ontvangt informatie over storingen en noodzakelijk onderhoud aan de machines. ‘We hebben uitsluitend positieve reacties gehad van de boeren in de testfase. Geen van de boeren heeft langdurig stilgestaan omdat de compressor in storing stond. We zagen een kans om iets te ontwikkelen dat aansluit bij de behoeften in de markt en dat hebben we gedaan’, zegt Bertens met gepaste trots. ‘Niet voor niets staat op onze gevel: Perslucht in beweging’.
KADER – Q Plus is onderdeel van Flowtech
Q Plus B.V. is sinds januari 2026 onderdeel van het Britse Flowtech, dat in Rotterdam en Deventer al bestaande vestigingen in Nederland heeft. Serge Bertens geeft leiding aan de nieuwe combinatie waar het perslucht betreft. Bertens: ‘Flowtech is een Brits beursgenoteerd bedrijf, waar ruim 600 mensen werken en met een omzet van 130 miljoen Britse pond. Als Q Plus gaan we profiteren van de ontwikkel- en verkoopkracht van Flowtech, ook bij het naar de markt brengen van de MelQ compressor, in Nederland, Engeland en daarbuiten.’
De overname is voortgekomen uit de wens van Q Plus-oprichter Rijk van Dongen om continuïteit en een passende thuisbasis te vinden voor zijn levenswerk en de mensen, collega’s en relaties die daar onderdeel van zijn. Volgens Van Dongen is Flowtech een sterke culturele match, waarin de passie voor motion control en klantgerichtheid goed aansluit bij de waarden van beide organisaties.
Bertens is blij nu onderdeel van een grotere organisatie met meer financiële slagkracht te zijn. ‘We staan nu steviger dan alleen en vergroten ons aanbod in de Benelux. De combinatie van de specialistische applicatiekennis van beide bedrijven betekent voor klanten continuïteit en versterking van technische expertise.’
