Pallets roepen niet bij iedereen direct een hightech beeld op. Toch schuilt er in de productie bij de grootste palletmaker, familiebedrijf PKF/Post Pallets, van Nederland een verregaand geautomatiseerd proces: van het inlezen van orders en het instellen van machines tot eindcontrole en transport. Zo kan razendsnel worden ingespeeld op specifieke klantwensen. En met het aparte onderdeel Palletmatch speelt het bedrijf in op de groeiende behoefte aan hergebruik en circulariteit.
Een softwareplatform koppelt alle processen in de fabrieken aan elkaar

- De papier- en kartonindustrie werkt met planningen die op het laatste moment nog kunnen wijzigen.
- ‘Er is nog voldoende ruimte in onze productiecapaciteit om op te schalen.’
- Kwaliteit staat centraal, met gedroogd hout en extra behandelingen en afwerkingen voor diverse sectoren.
- De drie vestigingen in Finsterwolde, Deventer en Venlo fungeren deels als back-up voor elkaar.
Iedereen kent wel de standaard Europallet (EUR of EPAL) waarop heel veel bulkgoederen worden getransporteerd. Veel minder bekend is dat pallets in een enorme variëteit worden gemaakt, vaak als maatwerk. ‘Vooral voor de papier- en kartonindustrie is het belangrijk dat de pallet onder bijvoorbeeld een stapel karton exact dezelfde afmetingen heeft als het materiaal’, zegt Erik Post, commercieel directeur van het familiebedrijf PKF/Post Pallets.

‘Zonder pallets valt het productieproces van de klant stil’
De verschillende pallets moeten ook zeer snel worden geleverd, omdat de papier- en kartonindustrie werkt met planningen die op het laatste moment nog kunnen wijzigen. Met die krappe timing kan de kartonfabriek zo efficiënt mogelijk snijden en stansen om materiaalverlies te minimaliseren. Dat betekent dat de bestelling van de pallets waarop die producten vervoerd moeten worden, ook op het allerlaatst binnenkomt. ‘Een klant kan dan bij ons tot 12.00 uur bestellen en dan worden de pallets om 18.00 uur afgeleverd, precies in de volgorde waarin ze volgens de planning nodig zijn.’
Productie in korte tijd
Een pallet bestaat uit een open of gesloten ‘bovendek’ waarop de goederen worden geplaatst. Daaronder zitten de bruggen, die bestaan uit ‘klosjes’ en de onderste latten waarmee de pallet op de grond staat. In de periode van zes uur tussen order en aflevering gebeurt er veel. Het hout voor het bovendek en de brug wordt exact op maat gezaagd, de pallets worden daarna met de klosjes in elkaar gezet en vervoerd naar de klant. Dat proces voltooien in zo’n korte tijd kan alleen met een volledig geautomatiseerd én gedigitaliseerd systeem. Post: ‘De orders komen automatisch binnen, worden digitaal ingelezen en overgezet naar de machines. Die worden automatisch omgesteld naar de juiste specificaties en gaan de pallets produceren.’ Na de eindcontrole worden de pallets in de vrachtwagen geladen en uitgeleverd aan de klant.

Zo kan PKF/Post Pallets gemiddeld 6 miljoen pallets per jaar produceren met slechts circa 175 mensen die in ploegendiensten werken. ‘Als het echt nodig is, kunnen we op de locatie in Venlo zelfs naar vijf ploegen per etmaal gaan. Er is dus nog voldoende ruimte in onze productiecapaciteit om op te schalen en meer klanten te bedienen’, stelt Post.
Het bedrijf heeft drie vestigingen: in Finsterwolde, Deventer en Venlo. Die fungeren ook deels als back-up voor elkaar. ‘Doet zich een onvoorziene situatie voor – wat dat ook mag zijn – dan kunnen Finsterwolde en Venlo binnen 24 uur bijschakelen en zo al onze klanten blijven bedienen. Dat is ook nodig. Bij een aantal grote klanten zijn wij de enige leverancier. Zonder pallets valt het productieproces van de klant stil en daar komen hoge kosten bij kijken. Maar wij hebben ruimte zat, dus hoeven we klanten nooit teleur te stellen.’
Van kalverkisten naar pallets
PKF/Post Pallets heeft niet altijd zo geautomatiseerd gewerkt. De grootvader van Erik Post startte in 1964 met het maken van kalverkisten en aardappelkistjes voor Groningse agrariërs. Dat deed hij goed en zo kwam hij na een paar jaar in aanraking met de papier- en kartonindustrie die in Groningen ook erg belangrijk is. Stapsgewijs raakte het bedrijf steeds intensiever betrokken bij de palletproductie en gingen de eisen aan de leveranties omhoog.
De huidige verregaande automatisering kwam uit de koker van de vader van Erik Post, die zeer geïnteresseerd was in mechanisatie en automatisering. Hij legde ook het contact met de Italiaanse machinebouwer Corali, waarmee PKF/Post Pallets tot op de dag van vandaag zeer nauw samenwerkt bij het ontwerpen en ontwikkelen van de automatische productielijnen. De softwarematige aansturing van de machines speelt daarbij een essentiële rol. Post vertelt dat een eigen team IT-specialisten om die reden het PALCOS-systeem van PKF/Post Pallets heeft ontworpen en gebouwd. Dit softwareplatform koppelt alle processen in de fabrieken aan elkaar, van orderverwerking tot het inregelen van de machines en de facturatie.
De basis van het huidige systeem is echter jaren geleden gebouwd in Progress, een programmeertaal die door veel organisaties nu als ‘legacy’ wordt beschouwd. Software die daarmee is geschreven, kan niet goed meer mee met de moderne eisen aan gebruikersinterfaces en integratie met andere systemen zoals cloudtoepassingen. Ook loopt het aantal programmeurs terug dat thuis is in deze programmeertaal. Twee jaar geleden besloot PKF/Post Pallets daarom het systeem volledig opnieuw op te zetten op basis van moderne programmeertalen. ‘We hebben dat proces in werking gezet om problemen voor te zijn. Zo hoeven we het niet pas op te pakken als het eigenlijk al te laat is en er geen mensen meer zijn om de transitie uit te voeren.’
Voorkeur voor gedroogd hout
Deze instelling kenmerkt de focus op kwaliteit en aandacht voor de processen van zijn afnemers, die PKF/Post hoog in het vaandel heeft staan. Zo gebruikt het bedrijf bijvoorbeeld bij voorkeur gedroogd hout. Voor de papier- en kartonindustrie is het duidelijk dat vochtig hout de kwaliteit van de lading op zo’n pallet negatief beïnvloedt. Maar bijvoorbeeld voor de levensmiddelenindustrie schuilt een gevaar van schimmelvorming en vuil wanneer het hout te nat is. Al het hout voor de pallets wordt daarom al bij de houtzagerij gedroogd tot minder dan 22 procent vochtgehalte. Bijkomend voordeel is dat gedroogd hout lichter is dan vers gezaagd hout. ‘Zo kunnen we ook meer hout in een trailer laden dan met vers gezaagd hout. Bovendien is het gek dat je hout met een hoog vochtpercentage over grote afstanden vervoert om vervolgens het water er hier in Nederland uit te halen’, zegt Post. ‘Dat is niet alleen economisch ridicuul, maar ook vanuit de duurzaamheidsgedachte.’
Andere afnemers
De papier- en kartonindustrie is al jaren niet meer de enige afnemer van PKF/Post Pallets. De productielocatie in Venlo richt zich bijvoorbeeld meer op afnemers in de chemische industrie, de logistieke sector en de levensmiddelenindustrie. Rond Deventer zit veel bijzondere maakindustrie, dus in die vestiging worden veel specials gemaakt, zoals Post deze bijzondere pallets noemt. ‘Denk dan bijvoorbeeld aan pallets met speciale foam dat als schokdemping dient voor de lading.’
Voor de levensmiddelenindustrie is het een vereiste dat pallets gegarandeerd schimmelvrij worden geleverd. ‘Daarvoor is er naar onze mening maar één oplossing: gebruik maken van Kiln Dried (KD) ofwel ovengedroogd hout. Dat is weliswaar niet de goedkoopste oplossing maar wel de beste manier om het hele jaar door schimmelvrij te kunnen leveren’, aldus Post. ‘Wij willen ons graag in de markt onderscheiden als kwaliteitsleverancier. Bijvoorbeeld door pallets te produceren uit geschaafd hout met een radius, dus dat de randen mooi rondgemaakt zijn. Of bijvoorbeeld met een bovendek voorzien van folie. Met name voor de levensmiddelenindustrie is dit een pre. Een goede afwerking van de pallets voorkomt beschadiging aan de producten.’
Circulair proces
Hoewel PKF/Post Pallets zich vooral richt op het produceren van nieuwe pallets, speelt het bedrijf ook in op de behoefte aan hergebruik. Daarvoor is in Winschoten, vlakbij Finsterwolde, een apart bedrijf opgericht, genaamd Palletmatch. Klanten die pallets overhouden, kunnen die terugleveren aan PKF/Post Pallets, dat ze doorstuurt naar Palletmatch. Post: ‘Daar sorteren ze de verschillende formaten, repareren als dat nodig is en zetten ze vervolgens in ons voorraadsysteem. Als de klant dat wenst kunnen we, als we een order binnenkrijgen, kijken of we nog wat hebben staan uit de retourstroom voordat we nieuwe pallets gaan maken. Zo ontstaat een circulair proces.’ Dit proces is specifiek ontwikkeld voor de kartonindustrie.
Naast dit proces voor PKF/Post doet Palletmatch ook reparaties aan pallets van derden en handelt het in gebruikte exemplaren. Wanneer Palletmatch beoordeelt dat reparatie niet meer mogelijk is, kijkt het of er nog herbruikbare onderdelen uit te halen zijn. Het overige materiaal wordt versnipperd en geleverd aan de spaanplaatindustrie of als biomassa aangeboden, bijvoorbeeld voor verbrandingsinstallaties.
