Projectmatig werken, waarbij voor ieder project vanaf nul wordt begonnen, is voor veel machinebouwers niet meer rendabel. Toch is er geen volledige verschuiving naar echt seriematig werken ontstaan, ziet Lenze. Er blijft altijd een zekere vorm van maatwerk aanwezig.
Lenze ziet machinebouw door modulaire aanpak seriematiger worden
De wereld is in de afgelopen jaren sterk veranderd vanwege geopolitieke spanningen, oorlogen en personeelstekorten. Tegelijkertijd spelen er zaken als tarieven die de VS opleggen en die constant veranderen. Tijdens de coronapandemie kwam daar een schaarste aan ruwe materialen bij. En momenteel brengt de opkomst van kunstmatige intelligentie tal van nieuwe mogelijkheden met zich mee.
‘Er is meer onzekerheid in de markt gekomen’, concludeert Markus Sandhöfner, group vice president Global Accounts bij Lenze. ‘Machinebouwers moeten zich constant aanpassen. Niet alleen aan de markt en de behoeften van de klant, maar ook aan de technologie die nu beschikbaar is.’
Modulair werken
Dat betekent dat bedrijven hun werkwijze moeten aanpassen, meent Sandhöfner. ‘In het verleden maakten machinebouwers voor iedere eindgebruiker een nieuwe versie van de machine. Ze pakten dan de originele versie, veranderden de mechanica ietwat, kopieerden de code en pasten deze wat aan, en verscheepten dan de machine naar de eindklant. Met als gevolg dat je twintig, dertig of zelfs honderd versies van de software krijgt, die je allemaal moet onderhouden. Dat werd erg inefficiënt.’
De Masterclass Smart Customization / Configure to Order geven wij in maart en november 2026. U kunt zich al Aanmelden of vraag informatie op bij mireille.vanginkel@linkmagazine.nl
Een voor de hand liggende oplossing is te stoppen met maatwerk en alleen standaardversies van machines te verkopen. Maar in de praktijk werkt dat niet. Productiebedrijven hebben eigen wensen en behoeften, en hebben machines nodig die daarop aansluiten. Er blijft dus altijd een zekere vorm van maatwerk nodig.
Het antwoord zit in modulaire machines, de huidige trend. ‘Machinebouwers brengen de machine terug naar verschillende modules. Vervolgens zijn ze gaan nadenken over gestandaardiseerde interfaces, zodat die modules met elkaar kunnen praten’, legt Sandhöfner uit. Zo ontstaat een standaardontwerp, met standaardcomponenten, waarbinnen klanten de vrijheid hebben om modules in te wisselen voor één die beter aansluit bij hun behoeften. Zo blijft maatwerk mogelijk, maar heeft de machinebouwer minder werk aan onderhoud.
Enorme variatie
Deze aanpak is echter niet voor iedereen rendabel, geeft Sandhöfner toe. Er zit immers werk in het bedenken, ontwerpen en ontwikkelen van de verschillende modules en de bijbehorende gestandaardiseerde interfaces. ‘Of dit realistisch is, hangt af van hoeveel machines jij produceert. Als je er slechts tien per jaar maakt, is jouw pijn niet zo groot als wanneer er honderd of vijfhonderd per jaar geproduceerd worden’, stelt hij. ‘Het gaat om de hoeveelheid werk die je kunt besparen door alleen te configureren, in plaats van alles steeds opnieuw te moeten engineeren. Het werk dat je in het modulair maken van de machine stopt, moet opwegen tegen wat je bespaart aan programmeerwerk en werk aan de elektrische en mechanische ontwerpen bij maatwerk.’
Link magazine september/oktober 2025. Thema: Transitie van projectenorganisatie naar seriematige business. Cover TjarkoBouman ceo BDR Therma Group. Lees het artikel digital of vraag exemplaar op bij mireille.vanginkel@linkmagazine.nl
Toch wordt de modulaire aanpak zeker nu steeds interessanter, meent Sandhöfner. ‘Als consumenten zijn we gek op producten die precies zijn afgestemd op onze behoeften. Maar dat betekent ook dat de variatie in producten enorm toeneemt. Uiteindelijk komt dat neer op een oplage van 1’, legt hij uit. ‘Als je zo’n kleine oplage overweegt, moet je wel nadenken over de modulaire aanpak, of jouw machineproces dat wel aankan. Het bestaande proces moet worden opgedeeld in verschillende losse processen, die je onafhankelijk van elkaar kunt linken via de transportmodule van de machine.’
Seriële productie
Sandhöfner weet waar hij over spreekt, want ook bij Lenze wordt veel op deze manier gewerkt. ‘Kijk naar onze producten: het is een seriële productie, maar als je naar de output kijkt, ligt de gemiddelde oplage rond de 2,5. Dat laat duidelijk zien dat je wel moet kunnen nadenken over een productielijn, maar uiteindelijk een oplage van 1 kunt realiseren. Wij hebben dus een vergelijkbare uitdaging als onze klanten.’
Bij Lenze wordt al meer dan een decennium ingehaakt op deze ontwikkeling, onder meer via FAST Application Software. ‘Daarbij hebben we nagedacht over het modulair maken van software. We bieden onze klanten code aan die al duizenden keren gebruikt is, die veilig is en niet vol met bugs zit’, zegt Sandhöfner. ‘Het is veel efficiënter als wij dit voor honderdduizenden machines leveren en onderhouden, dan wanneer een machinebouwer dat voor enkele tientallen machines per jaar moet doen.’
Lenze voegt hiermee intelligentie en schaalbaarheid toe aan machinebouwoplossingen door modulaire automatisering en herbruikbare softwarecomponenten. Daarmee wordt maatwerk op seriematig niveau mogelijk – zelfs bij een oplage van 1.
