Met het jaarlijkse MKB Barometer onderzoek brengt Exact de belangrijkste uitdagingen in de maakindustrie in kaart. In dit artikel lichten we die toe en deelt Niels Analbers, expert ERP bij Exact, waar volgens hem de grootste kansen liggen voor maakbedrijven.
- Zijn jouw machines altijd productief of staan ze vaak stil?
- Breng je data op orde.
- Het succes van digitalisering staat of valt met de mensen die ermee werken.
- Besparen in het productieproces zorgt voor middelen om te investeren.
In dit artikel gaan we in gesprek met Niels Analbers, verantwoordelijk voor de ERP‑software binnen Exact. Nadat hij jarenlang werkte als consultant en projectleider, houdt hij zich sinds zes jaar bezig met de doorontwikkeling van de software van Exact. Onlangs voerde Exact het MKB Barometer onderzoek uit: een onafhankelijk onderzoek dat inzicht biedt in de belangrijkste uitdagingen en ontwikkelingen voor mkb‑bedrijven in 2026. Deelnemers aan het onderzoek zijn onder andere maak- en productiebedrijven. Zij geven hun mening over ondernemerschap, financiën, de inzet van nieuwe technologieën en meer.
‘Automatisering is een van de middelen om efficiënter te werken en minder afhankelijk te worden van mensen’
Werving van technisch personeel de grootste zakelijke uitdaging
Voor 50 procent van de mkb’ers in de maakindustrie is de werving van technisch personeel de grootste zakelijke uitdaging (MKB Barometer onderzoek, 2026).
Ook de hoge energie- en grondstofkosten en productinnovatie blijven voor veel maakbedrijven aandachtspunten. Analbers: ‘Automatisering is een van de middelen om efficiënter te werken en minder afhankelijk te worden van mensen. Het helpt ondernemers en managers om te sturen op data in plaats van op onderbuikgevoelens.’
Kansen om efficiënter te werken
Waar liggen in deze uitdagende tijden de echte kansen om efficiënter te werken? Analbers noemt de drie M’s: mens, machines en materiaal. ‘Als een van die drie uit balans raakt, heeft dat direct grote impact.’ In de praktijk ziet de ERP-specialist dat sommige bedrijven hun materiaalplanning uitstekend op orde hebben, maar te maken krijgen met stilstand doordat machines niet goed zijn onderhouden. Bij andere bedrijven is het juist de materiaalplanning die voor uitdagingen zorgt. 40 procent van de maakbedrijven vindt dat hun materiaalplanning niet efficiënt genoeg is (MKB Barometer onderzoek, 2026). ’Materiaal is cruciaal,’ benadrukt hij. ‘Stel dat je een machine bouwt die bestaat uit 400 onderdelen. Ontbreekt er één onderdeel? Dan ligt de hele productie stil. En dat kost enorm veel geld.’
Zorg voor balans in mens, machines en materiaal
Hoe breng je die drie factoren in balans? Het begint bij continu optimaliseren. ‘In het geval van machines is het belangrijk dat je weet hoelang jouw machines daadwerkelijk draaien’, ziet Analbers. ‘Zijn ze altijd productief, of is er sprake van stilstand? En waar komt dat dan door? Bij materiaalbeheer is het belangrijk dat de administratieve werkelijkheid aansluit op de fysieke werkelijkheid. Dat moet écht kloppen, anders kun je geen goede planningen maken. Krijg je bericht dat een onderdeel een paar dagen later geleverd wordt? Leg dat direct vast, ook als het gaat om een levering over enkele maanden.’ Al die optimalisaties hebben direct resultaat. ‘Wanneer je mens, machine en materiaal écht efficiënt laat samenwerken, bespaar je aanzienlijk in je productieproces. Die besparingen kun je over een paar jaar weer investeren, bijvoorbeeld in robotisering of in het terughalen van productie die nu nog alleen in Azië plaatsvindt.’
Breng je data op orde
Volgens de expert van Exact valt in elk onderdeel van een maakbedrijf wel iets te verbeteren. Maar écht gericht sturen en onderbouwde managementbeslissingen nemen lukt pas wanneer je data op orde zijn. Door je operatie en financiën te integreren, analyseer je eenvoudig waar de grootste kostenposten zitten en waar winst te behalen valt. Realtime inzicht in de productiviteit van mens en machine, de status van voorraden, inkoop en financiën geeft bedrijven het overzicht dat nodig is om processen te optimaliseren. Die transparantie verhoogt niet alleen de efficiëntie, maar helpt bedrijven ook om beter om te gaan met personeelstekorten en sneller bij te sturen wanneer processen vastlopen.
Software en automatisering
Software en automatisering spelen daarbij een belangrijke rol. ‘Leuk feitje: de allereerste ERP-systemen zijn ontwikkeld voor maakbedrijven, omdat deze organisaties juist zo complex zijn in hun goederenstromen, medewerkers en machines. Een goed ingericht ERP-systeem kan helpen om data centraal vast te leggen, processen te automatiseren en sneller te kunnen schakelen bij afwijkingen of knelpunten.’
Efficiëntie en innovatie zitten in het DNA van de maakindustrie
Maar techniek alleen is niet genoeg. Het succes van digitalisering staat of valt met de mensen die ermee werken. Volgens Analbers hebben maakbedrijven alles in huis om hiermee succesvol aan de slag te gaan. ‘Efficiëntie en innovatie zitten echt in het DNA van de maakindustrie. Het mooiste aan maakbedrijven vind ik de passie van ondernemers voor hun product én voor het toekomstbestendig maken van hun bedrijf.’
‘Voor bijna 50 procent van de mkb’ers in de maakindustrie is de werving van technisch personeel de grootste zakelijke uitdaging’
Daarom is het essentieel om medewerkers goed mee te nemen in veranderingen. ‘Leg uit waarom je bepaalde dingen doet en laat zien hoe die bijdragen aan een gezond en toekomstbestendig bedrijf. Zo creëer je begrip en draagvlak.’
Over het Exact MKB Barometer onderzoek
Het Exact MKB Barometer onderzoek is een onafhankelijk onderzoek naar de staat van het mkb in Nederland. Het biedt inzicht in de belangrijkste uitdagingen en ontwikkelingen voor mkb‑bedrijven, onder andere op het gebied van ondernemerschap, financiën en de inzet van nieuwe technologieën. De meest recente editie werd in het eerste kwartaal van 2026 uitgevoerd door onderzoeksbureau Markteffect, met deelname van ruim 1700 respondenten. Naast een overkoepelend rapport zijn er sectorspecifieke inzichten beschikbaar voor de handel, productie, zakelijke dienstverlening, horeca, bouw en accountancy.
‘Automatisering is een van de middelen om efficiënter te werken en minder afhankelijk te worden van mensen’
‘Voor bijna 50 procent van de mkb’ers in de maakindustrie is de werving van technisch personeel de grootste zakelijke uitdaging’
<Bullets>
- Zijn jouw machines altijd productief of staan ze vaak stil?
- Breng je data op orde.
- Het succes van digitalisering staat of valt met de mensen die ermee werken.
- Besparen in het productieproces zorgt voor middelen om te investeren.
<Fotobijschrift, credits: Exact>
Niels Analbers, ERP-expert bij Exact: ‘Efficiëntie en innovatie zitten in het DNA van de maakindustrie.’ Foto: Exact
