Digitale transformatie kan ook de maakindustrie veel kansen opleveren. Maar die transformatie blijkt vaak uitdagend. Er wordt gefocust op de verkeerde processen, te veel in silo’s gewerkt of data zijn verspreid over systemen. Mark Baelemans, senior salesmanager Digital Transformation bij Oliver IT, onderdeel van Ctac Group, vertelt hoe organisaties goed van start kunnen gaan.
Hoe maakbedrijven grip krijgen op hun digitale transformatie
IT kan een enorme versneller zijn, voor zowel processen als voor de strategie. IT raakt immers alle facetten van een bedrijf – van HR tot de productievloer – en door de snelle ontwikkelingen komen er steeds meer kansen bij. Ook voor de maakindustrie levert een digitale transformatie dus veel op. Denk aan geoptimaliseerde processen, nieuwe functionaliteiten en lagere kosten.
Maar een digitale transformatie start niet met een simpele opdracht aan IT. Alles begint met een strategie voor het gehele bedrijf. ‘Je moet het leadershipteam erbij betrekken en snappen waar je de organisatie de komende tijd naartoe wilt bewegen. Waar gaan we met elkaar naartoe? Waar willen we de komende vijf jaar voor knokken? Alles staat of valt met de strategie.’
IT wordt in veel organisaties nog altijd als kostenpost gezien, niet als strategisch instrument. ‘Maar als je IT inzet bij de processen waarmee je geld verdient, ga je er ook anders naar kijken’, zegt Baelemans. Die omslag — van kostenpost naar versneller — begint bij het leiderschap.
Roadmap maken
Pas als dat duidelijk is, kun je werken aan een roadmap. Dat is waar Oliver IT zich in specialiseert: het vaststellen van de strategie en het opstellen van het masterplan om daar te komen, ook wel NEXT genoemd.
Oliver IT focust zich daarbij niet op alle processen. ‘We kijken echt naar de geldverdienende processen.’ Dat zijn bijvoorbeeld de productieprocessen, de kern van maakbedrijven. Daar brengt Oliver IT samen met de klant in kaart hoe processen nu zijn ingericht, met welke software en welke data. De mensen die er dagelijks mee werken, worden er expliciet bij betrokken. ‘Waar denk jij dat het beter kan? Leg dat vast met elkaar en dan heb je een hele goede start om later keuzes te maken.’
Eén bron van data
Organisaties gebruiken verschillende systemen voor tal van processen, zoals ERP, CAD of PLM. Daardoor staan data overal en nergens, soms met duplicatie en verouderde informatie als gevolg. Voor een goede digitale transformatie is een single source of truth daarom essentieel: één plek waar de data staan, zodat je altijd met de juiste gegevens werkt. ‘Daarvoor moet je eerst in kaart brengen wat het invoerende systeem is. Dus waar leg je de basisdata vast?’, vertelt Baelemans.
Daarna is het zaak de data te verspreiden in het landschap, maar systemen direct aan elkaar koppelen is niet wenselijk. Wil je van leverancier wisselen, dan kost het veel tijd en moeite om het oude systeem los te koppelen en het nieuwe toe te voegen.
Eerst de data en architectuur op orde, dan pas AI zinvol inzetten.
‘Je wilt een fundament hebben met de wat rotsvastere systemen die gelden als databron. In de buitenschil wil je randapplicaties die daarmee communiceren. Daartussen wil je een soort middenlaag, waar de verschillende systemen aan gekoppeld worden’, aldus Baelemans. ‘Wissel je van leverancier, dan koppel je het systeem los van die middenlaag en hang je het nieuwe er weer aan. Andere systemen ondervinden daar nauwelijks hinder van. Pas als we snappen hoe je nu werkt — met welke systemen, met wat voor data — gaan we intekenen hoe jouw toekomstige applicatielandschap eruit moet zien. Hoe maken we dat schaalbaar, wendbaar en toepasbaar? Dat brengen we in kaart bij het maken van zo’n masterplan.’
AI vraagt ook om een strategie
AI is niet weg te denken uit de discussie over digitale transformatie. Maar ook hier geldt: zonder fundament geen resultaat. ‘Je hebt met een creditcard al snel een licentie gekocht voor Copilot of Claude’, zegt Baelemans. ‘Maar ik kan me voorstellen dat een IT-manager zich wild schrikt als hij ziet welke bedrijfsinformatie er in zulke omgevingen terechtkomt.’
Een AI-strategie is daarom net zo belangrijk als een IT-strategie. Wat mag gedeeld worden, wat niet? Welke tools worden ingezet en waarom? ‘Die vraagstukken leven zeker bij maakbedrijven, waar de toepassingen heel divers zijn’, zegt Baelemans. De basis blijft dezelfde: eerst de data en architectuur op orde, dan pas AI zinvol inzetten.
Weg van de silo’s
Hoewel digitale transformatie veel over IT gaat, is het niet puur een IT-aangelegenheid. IT raakt alle afdelingen en processen. Toch zit IT vaak in een silo, net als veel andere afdelingen binnen een organisatie.
‘IT is vaak echt bij IT belegd. Terwijl het mooi zou zijn als je IT direct kunt onderbrengen bij al die andere afdelingen. Bij een inkoopproces, verkoopproces of productieproces is IT dan direct aangesloten.’
